- Op eenvoudig witwassen staat vijf jaar gevangenisstraf en 375 000 euro geldboete; op gekwalificeerd witwassen tien jaar en 750 000 euro (artikelen 324-1 en 324-2 van het Franse Wetboek van Strafrecht).
- Het vermoeden geldt wanneer de verrichting „geen andere rechtvaardiging kan hebben” dan het verhullen van de herkomst of van de begunstigde van de gelden.
- Sinds juni 2025 geldt het uitdrukkelijk voor verrichtingen met geanonimiseerde cryptoactiva.
- Inbeslagnemingen vinden vaak al tijdens het opsporingsonderzoek plaats; de verbeurdverklaring kan onder voorwaarden goederen van derden treffen.
I. Het strafbare feit witwassen
Artikel 324-1 van het Franse Wetboek van Strafrecht (code pénal) betreft twee gedragingen. De eerste bestaat erin de leugenachtige rechtvaardiging te vergemakkelijken van de herkomst van goederen of inkomsten van de dader van een misdaad (crime) of een wanbedrijf (délit). De tweede bestaat erin medewerking te verlenen aan een verrichting van belegging, verhulling of omzetting van de opbrengst van een misdaad of een wanbedrijf.
Sinds wet nr. 2025-532 van 13 juni 2025 wordt witwassen (blanchiment) „geacht verborgen te zijn” (réputé occulte) in de zin van artikel 9-1 van het Franse Wetboek van Strafvordering (code de procédure pénale). Deze kwalificatie heeft gevolgen voor het aanvangspunt van de verjaring.
De straffen zijn de volgende:
- vijf jaar gevangenisstraf en 375 000 euro geldboete (artikel 324-1);
- tien jaar gevangenisstraf en 750 000 euro geldboete bij gewoonte, bij gebruik van de faciliteiten van een beroepsactiviteit of in georganiseerde bende (bande organisée) (artikel 324-2);
- een geldboete die kan worden verhoogd tot de helft van de waarde van de witgewassen gelden (artikel 324-3);
- de straffen van het onderliggende strafbare feit wanneer die hoger zijn en de dader daarvan op de hoogte was (artikel 324-4).
Het witwassen van de opbrengst van drugshandel valt onder een bijzondere bepaling, artikel 222-38: tien jaar gevangenisstraf en 750 000 euro geldboete.
Een vraag over uw situatie? Schrijf het kantoor of bel +33 7 81 86 30 80.
II. Het vermoeden van artikel 324-1-1
Volgens artikel 324-1-1 worden de goederen of inkomsten „vermoed de rechtstreekse of onrechtstreekse opbrengst te zijn van een misdaad of een wanbedrijf zodra de materiële, juridische of financiële voorwaarden van de verrichting van belegging, verhulling of omzetting geen andere rechtvaardiging kunnen hebben dan het verhullen van de herkomst of van de uiteindelijke begunstigde van die goederen of inkomsten”.
De bepaling verschuift de last van het debat. De vervolging hoeft het onderliggende strafbare feit niet meer aan te wijzen. Zij moet daarentegen aantonen dat de verrichting, zoals zij is uitgevoerd, geen andere rechtvaardiging heeft dan verhulling.
De verdediging richt zich dus op de feiten: gedocumenteerde herkomst van de gelden, werkelijke handelsactiviteit, familiale of beroepsmatige redenen voor een overmaking, tegenprestaties. Elke geloofwaardige economische rechtvaardiging staat in de weg aan de voorwaarde die de bepaling stelt.
Een tweede lid, toegevoegd door de wet van 13 juni 2025, breidt het vermoeden uit tot verrichtingen die worden uitgevoerd met een cryptoactivum met een ingebouwde anonimiseringsfunctie, of met elke rekening of techniek die de anonimisering of verhulling van verrichtingen in cryptoactiva mogelijk maakt.
III. Inzamelaars van contant geld, compensatie en douanewitwassen
Veel dossiers betreffen netwerken voor de inzameling van contant geld en compensatie. Bedragen worden in Frankrijk overhandigd en een gelijkwaardige waarde wordt in het buitenland ter beschikking gesteld, zonder rechtstreekse bankoverschrijving. De vervolging richt zich dan op de inzamelaars, de vervoerders en de personen die de compensatie organiseren.
Ook het Franse Douanewetboek (code des douanes) bestraft witwassen. Het vroegere artikel 415 betrof financiële verrichtingen tussen Frankrijk en het buitenland, „door uitvoer, invoer, overmaking of compensatie”, met betrekking tot gelden afkomstig van een douanewanbedrijf of van een overtreding van de drugswetgeving. Het gold ook voor de inzameling en het vervoer van die gelden op het douanegebied en voor digitale activa. Het voorzag in tien jaar gevangenisstraf en een geldboete van één tot vijf keer het betrokken bedrag, tot tien keer in georganiseerde bende.
Het Douanewetboek is gehercodificeerd bij ordonnantie (ordonnance) nr. 2026-265 van 8 april 2026, in werking getreden op 1 mei 2026.
Het wanbedrijf douanewitwassen (blanchiment douanier) staat voortaan in de artikelen L. 513-12 tot L. 513-15 van het Douanewetboek. Artikel L. 513-12 bestraft met tien jaar gevangenisstraf en een geldboete van vijf keer het betrokken bedrag het verrichten van een financiële verrichting tussen Frankrijk en het buitenland, door uitvoer, invoer, overmaking of compensatie, wetende dat de gelden rechtstreeks of onrechtstreeks afkomstig zijn van een wanbedrijf bedoeld in een bepaling die de douaneadministratie moet toepassen, van een wanbedrijf dat de financiële belangen van de Europese Unie schaadt of van een overtreding van de drugswetgeving.
Artikel L. 513-13 breidt deze bepalingen uit tot het vervoer en de inzameling van die gelden op het douanegebied en tot digitale activa. In georganiseerde bende wordt de geldboete verhoogd tot tien keer het betrokken bedrag (artikel L. 513-14).
Artikel L. 513-15 vermoedt de illegale herkomst van de gelden en digitale activa wanneer de materiële, juridische of financiële voorwaarden van de verrichting geen ander motief lijken te hebben dan het verhullen van die herkomst of van de uiteindelijke begunstigde. Het vermoeden geldt ook voor verrichtingen die worden uitgevoerd met een cryptoactivum met een ingebouwde anonimiseringsfunctie.
Procedureel valt het witwassen van de opbrengst van de strafbare feiten van artikel 706-73 van het Wetboek van Strafvordering onder de volledige regeling voor georganiseerde criminaliteit (706-73, 14°). Gekwalificeerd witwassen valt onder artikel 706-73-1, zonder verlengde politiebewaring (garde à vue). Het nationaal parket tegen de georganiseerde criminaliteit (parquet national anti-criminalité organisée, PNACO) kan zaken van zeer grote complexiteit naar zich toe trekken (artikel 706-74-2).
Een oproeping of een zitting op komst? Het kantoor is bereikbaar op +33 7 81 86 30 80, of via WhatsApp / Signal.
IV. Inbeslagnemingen en verbeurdverklaringen
De verbeurdverklaring (confiscation) wordt van rechtswege beloopt voor misdaden en voor wanbedrijven waarop meer dan een jaar gevangenisstraf staat (artikel 131-21 van het Wetboek van Strafrecht). Witwassen valt daaronder.
Om deze straf veilig te stellen, gaan onderzoekers en magistraten al tijdens het opsporingsonderzoek of het gerechtelijk onderzoek over tot inbeslagnemingen: rekeningen, voertuigen, onroerende goederen, schuldvorderingen, cryptoactiva. Dit zijn de bijzondere strafrechtelijke inbeslagnemingen (saisies pénales spéciales) (artikelen 706-141 e.v. van het Wetboek van Strafvordering).
De in beslag genomen goederen worden vaak toevertrouwd aan het Agentschap voor het beheer en de invordering van in beslag genomen en verbeurdverklaarde vermogensbestanddelen (Agence de gestion et de recouvrement des avoirs saisis et confisqués), het AGRASC (artikel 706-159). Slachtoffers kunnen onder voorwaarden worden betaald uit de verbeurdverklaarde goederen (artikelen 706-164 e.v.).
Behoort een goed toe aan een derde, dan kan de verbeurdverklaring niet worden uitgesproken zonder dat die derde, wiens titel bekend is of die het goed heeft opgeëist, in de gelegenheid is gesteld zijn opmerkingen te maken (artikel 131-21). Naasten van een vervolgde persoon hebben er dus belang bij zich te melden en hun rechten te documenteren.
Elke inbeslagneming kan worden aangevochten via de rechtsmiddelen die het wetboek voorziet. De termijnen zijn kort. Het Wetboek van Strafvordering wordt gehercodificeerd. De hier aangehaalde artikelen worden met ingang van 1 januari 2029 opgeheven door ordonnantie nr. 2025-1091 van 19 november 2025. Hun nummering verandert op die datum.
Is een naaste zojuist in Frankrijk aangehouden? Bel +33 7 81 86 30 80 of schrijf via WhatsApp / Signal.
Veelgestelde vragen
Moet het onderliggende strafbare feit worden bewezen om voor witwassen te veroordelen?
Niet noodzakelijk. Artikel 324-1-1 maakt het mogelijk de illegale herkomst te vermoeden wanneer de verrichting geen andere rechtvaardiging heeft dan verhulling. De verdediging bestaat erin een andere rechtvaardiging aan te tonen, met stukken.
Kunnen mijn goederen vóór elk vonnis in beslag worden genomen?
Ja. Met de bijzondere strafrechtelijke inbeslagnemingen (artikelen 706-141 e.v. van het Franse Wetboek van Strafvordering) kunnen goederen tijdens het opsporingsonderzoek of het gerechtelijk onderzoek in beslag worden genomen om een eventuele verbeurdverklaring veilig te stellen. Daartegen staan rechtsmiddelen open.
Kan een naaste een goed verliezen door een vervolging wegens witwassen?
De verbeurdverklaring van een goed dat aan een derde toebehoort, veronderstelt dat die derde in de gelegenheid is gesteld zijn opmerkingen te maken (artikel 131-21 van het Franse Wetboek van Strafrecht). Hij moet zijn rechten in de procedure doen gelden.
Bronnen
- legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006070719/LEGISCTA000006165345/2026-09-30
- legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006070719/LEGISCTA000006165284/2026-09-30
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000047861196
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000054725105/2026-09-30
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000054334756/2026-09-30
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000051751550/2026-09-30
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000049778726/
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000022470124
- legifrance.gouv.fr/codes/article_lc/LEGIARTI000022470146
- legifrance.gouv.fr/loda/article_lc/LEGIARTI000049778768/2026-03-04
- legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006071570/LEGISCTA000053806884/2026-09-30
Vertaling van de Franse pagina, die als enige rechtsgeldig is. De Franse versie lezen ↗︎