- Անձը կարող է դատվել նույն օրը միայն իր համաձայնությամբ, որը ստացվում է փաստաբանի ներկայությամբ։
- Հետաձգման դեպքում դատական նիստը տեղի է ունենում չորսից տասը շաբաթ ժամկետում, եթե ամբաստանյալը չի հրաժարվում այդ ժամկետից։
- Դատարանը կարող է նշանակել նախնական կալանավորում, դատական վերահսկողություն կամ էլեկտրոնային հսկողությամբ տնային կալանք։
- Անձը, բնակության վայրը և եկամուտները հավաստող փաստաթղթերը պետք է հասնեն փաստաբանին մինչև դատական նիստը։
I. Ընթացակարգը
Ոստիկանական կալանքի (garde à vue) ավարտին դատախազը (procureur de la République) կարող է կարգադրել, որ անձը ներկայացվի իրեն (Ֆրանսիայի քրեական դատավարության օրենսգրքի՝ code de procédure pénale, հոդված 393)։
Անհրաժեշտության դեպքում նա անձին տեղեկացնում է թարգմանչի օգնությունից օգտվելու իրավունքի մասին, հայտնում է նրան վերագրվող արարքները և տեղեկացնում է ընտրված կամ հերթապահ (commis d’office) փաստաբանի իրավունքի մասին։
Անհապաղ դատաքննությունը (comparution immédiate) հնարավոր է առնվազն երկու տարի ազատազրկմամբ պատժելի հանցանքների (délits) դեպքում, իսկ ակնհայտ հանցանքի (flagrance) դեպքում՝ առնվազն վեց ամիս (հոդված 395)։ Այդ դեպքում անձը նույն օրը տարվում է դատարան։
Նախագահողը նրան զգուշացնում է, որ նա կարող է դատվել նույն օրը միայն իր համաձայնությամբ, որը ստացվում է իր փաստաբանի ներկայությամբ (հոդված 397)։
II. Թարգմանիչը
Ֆրանսերեն չհասկացող անձն իրավունք ունի թարգմանչի օգնության յուրաքանչյուր փուլում․ ոստիկանական կալանք, ներկայացում դատախազին, դատական նիստ։
Նա պետք է անմիջապես հայտնի հասկանալու ցանկացած դժվարության մասին։ Փաստաբանը կարող է դա նշել դատարանում։
Եթե ընթանում է ոստիկանական կալանք կամ ներկայացում դատարան, գրասենյակի հետ կարող եք անմիջապես կապվել +33 7 81 86 30 80 հեռախոսահամարով կամ WhatsApp / Signal-ով։
III. Համաձայնել կամ հրաժարվել նույն օրը դատվելուց
Եթե ամբաստանյալը (prévenu) հրաժարվում է անհապաղ դատվելուց, կամ եթե գործը պատրաստ չէ քննության, դատարանը գործը հետաձգում է մինչև չորսից տասը շաբաթ ժամկետում նշանակված նիստ։ Ամբաստանյալը կարող է հրաժարվել նվազագույն ժամկետից (հոդված 397-1)։
Ամբաստանյալը կամ նրա փաստաբանը կարող է դատարանից խնդրել կարգադրել ցանկացած օգտակար քննչական գործողություն արարքների կամ նրա անձի վերաբերյալ։
Անհապաղ դատաքննության և հետաձգման միջև ընտրությունը կատարվում է փաստաբանի հետ՝ հաշվի առնելով գործի նյութերը և առկա ներկայանալու երաշխիքները։
IV. Կալանավորման հարցը
Հետաձգման դեպքում դատարանը կարող է ամբաստանյալին կալանավորել կամ թողնել նախնական կալանավորման (détention provisoire) տակ՝ քրեական դատավարության օրենսգրքի 144-րդ հոդվածի հիմքերին հղումով հատուկ պատճառաբանված որոշմամբ (հոդված 397-3)։
Այդ դեպքում գործի ըստ էության դատավճիռը պետք է կայացվի առաջին ներկայանալուց հետո երեք ամսվա ընթացքում, հակառակ դեպքում անձն ազատ է արձակվում։
Եթե դատարանը չի կարող հավաքվել նույն օրը, դատախազը կարող է դիմել ազատությունների և կալանավորման հարցերով դատավորին (juge des libertés et de la détention)։ Անձը պետք է ներկայանա դատարան ոչ ուշ, քան հաջորդ երրորդ աշխատանքային օրը (հոդված 396)։
Ազատազրկման իրական պատժի դատապարտվելու դեպքում դատարանը կարող է կարգադրել կալանավորել կամ թողնել կալանքի տակ՝ անկախ պատժի տևողությունից (հոդված 397-4)։
V. Ներկայանալու երաշխիքները և անհրաժեշտ փաստաթղթերը
Ֆրանսիայում մշտական բնակության վայրի բացակայությունը հաճախ վկայակոչվում է կալանավորումը հիմնավորելու համար։ Հետևյալ փաստաթղթերը թույլ են տալիս պատասխանել դրան․
- ինքնություն՝ անձնագիր, նույնականացման քարտ, կացության թույլտվություն, ստացական (récépissé)․
- բնակության վայր՝ վարձակալության պայմանագիր, վարձավճարի անդորրագրեր, հաշիվներ, կացարանի տրամադրման տեղեկանք՝ ստորագրված և կցված կացարան տրամադրողի անձը հաստատող փաստաթղթով․
- գործունեություն՝ աշխատանքային պայմանագիր, աշխատավարձի թերթիկներ, աշխատանքի ընդունելու խոստում, ուսումնական հաստատությունում գրանցում․
- ընտանիք՝ ամուսնության և ծննդյան վկայականներ, երեխաների դպրոցական տեղեկանքներ․
- Ֆրանսիայում չբնակվող անձի համար՝ արտերկրում բնակության վայրի և աշխատանքի ապացույցներ, վերադարձի տոմս, Ֆրանսիայում հաշվառման հասցե (adresse de domiciliation)։
Օտար լեզվով կազմված փաստաթղթերին նպատակահարմար է կցել թարգմանություն։
Եթե Ձեր հարազատը նոր է ձերբակալվել Ֆրանսիայում, զանգահարեք +33 7 81 86 30 80 կամ գրեք WhatsApp / Signal-ով։
VI. Դատական վերահսկողությունը և անձնագրի հանձնումը
Կալանավորման փոխարեն դատարանը կարող է ամբաստանյալին ենթարկել դատական վերահսկողության (contrôle judiciaire) կամ էլեկտրոնային հսկողությամբ տնային կալանքի (հոդված 397-3)։
Դատական վերահսկողությունը, մասնավորապես, կարող է պարտավորեցնել ստացականի դիմաց դատարանի քարտուղարությանը, ոստիկանության ստորաբաժանմանը կամ ժանդարմերիայի բրիգադին հանձնել անձը հաստատող բոլոր փաստաթղթերը, մասնավորապես՝ անձնագիրը (քրեական դատավարության օրենսգրքի հոդված 138, 7°)։
Այն կարող է նաև պարտավորեցնել չլքել դատավորի սահմանած տարածքային սահմանները (1°) կամ պարբերաբար ներկայանալ նրա նշանակած ծառայություններին, լիազորված կազմակերպություններին կամ մարմիններին (5°)։
Այնուհետև ազատությունների և կալանավորման հարցերով դատավորը կարող է փոփոխել այդ պարտավորությունները՝ ամբաստանյալի միջնորդությամբ։ Նրա որոշումը կարող է բողոքարկվել վերաքննության կարգով քսանչորս ժամվա ընթացքում (հոդված 397-3)։
Հաճախ տրվող հարցեր
Կարո՞ղ է կացության թույլտվություն չունեցող անձը խուսափել կալանավորումից։
Այո։ Բնակության անօրինական կարգավիճակը չի պարտադրում կալանավորում։ Դատարանը գնահատում է ներկայանալու բոլոր երաշխիքները․ բնակության վայր, ընտանիք, աշխատանք, անձնագրի հանձնում։
Կարո՞ղ է անհապաղ դատաքննության արդյունքում կայացված դատավճիռը բողոքարկվել վերաքննության կարգով։
Այո։ Երբ ամբաստանյալը կալանավորված է և ներկայացնում է վերաքննիչ բողոք, վերաքննիչ դատարանը որոշում է կայացնում չորս ամսվա ընթացքում, հակառակ դեպքում նա ազատ է արձակվում, եթե կալանավորված չէ այլ հիմքով (հոդված 397-4)։
Կարո՞ղ է ընտանիքը փաստաթղթեր բերել դատական նիստի օրը։
Այո, սակայն նախընտրելի է դրանք փոխանցել փաստաբանին մինչև նիստը, որպեսզի նա կարողանա ուսումնասիրել դրանք և ներկայացնել դատարանին։
Աղբյուրներ
Ֆրանսերեն էջի թարգմանություն․ վավերական է միայն ֆրանսերեն տեքստը։ Կարդալ ֆրանսերեն տարբերակը ↗︎