Najważniejsze informacje
  • Oskarżony może zostać osądzony tego samego dnia wyłącznie za swoją zgodą, wyrażoną w obecności adwokata.
  • Jeżeli odmówi, sprawa zostaje odroczona na rozprawę wyznaczoną w terminie od czterech do dziesięciu tygodni, chyba że wyraźnie zrzeknie się tego terminu.
  • Do czasu tej rozprawy sąd może zastosować dozór sądowy, areszt domowy lub areszt tymczasowy.
  • Tego samego dnia należy przekazać adwokatowi dokumenty potwierdzające miejsce zamieszkania, pracę i sytuację rodzinną.
  • Od wyroku przysługuje apelacja w terminie dziesięciu dni.

I. Od doprowadzenia do rozprawy

Po zakończeniu zatrzymania (garde à vue) osoba zostaje doprowadzona do prokuratora (procureur de la République). Prokurator informuje ją o czynach i ich kwalifikacji prawnej oraz o prawie do adwokata. Adwokat może niezwłocznie zapoznać się z aktami (art. 393 francuskiego Kodeksu postępowania karnego, code de procédure pénale).

Tryb natychmiastowy (comparution immédiate) jest możliwy, jeżeli grożąca kara pozbawienia wolności wynosi co najmniej dwa lata albo co najmniej sześć miesięcy w przypadku występku ujawnionego na gorącym uczynku (délit flagrant; art. 395).

Jeżeli sąd nie może zebrać się tego samego dnia, sędzia ds.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ wolności i aresztu (juge des libertés et de la détention) może zastosować wobec oskarżonego (prévenu) areszt tymczasowy. Oskarżony musi wówczas stanąć przed sądem najpóźniej trzeciego dnia roboczego po tym dniu (art. 396).

Trwa zatrzymanie lub stawiennictwo przed sądem? Z kancelarią można skontaktować się od razu pod numerem +33 7 81 86 30 80 lub przez WhatsApp / Signal.

II. Osądzenie od razu czy wniosek o odroczenie

Przewodniczący uprzedza oskarżonego, że może on zostać osądzony tego samego dnia wyłącznie za swoją zgodą, wyrażoną w obecności adwokata (art. 397).

W razie odmowy sprawa zostaje odroczona na rozprawę, która nie może się odbyć wcześniej niż po czterech tygodniach, chyba że oskarżony wyraźnie zrzeknie się tego terminu, ani później niż po dziesięciu tygodniach.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ Oskarżony może wnioskować o przeprowadzenie czynności dowodowych (art. 397-1).

Wybór zależy od akt sprawy: stanu dowodów, ryzyka aresztowania, dokumentów do uzyskania. Decyzję podejmuje się wspólnie z adwokatem. Zob. stronę tryb natychmiastowy.

III. Areszt czy wolność do czasu wyroku

W razie odroczenia sąd może zastosować wobec oskarżonego dozór sądowy (contrôle judiciaire), areszt domowy z dozorem elektronicznym (assignation à résidence avec surveillance électronique) lub areszt tymczasowy (détention provisoire) orzeczeniem szczególnie uzasadnionym (art.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ 397-3).

Jeżeli oskarżony jest aresztowany, wyrok co do istoty sprawy musi zapaść w ciągu trzech miesięcy od jego pierwszego stawiennictwa. W przeciwnym razie zostaje zwolniony, o ile nie jest pozbawiony wolności w innej sprawie (art. 397-3).

Po skazaniu na bezwzględną karę pozbawienia wolności sąd może zarządzić osadzenie lub utrzymanie pozbawienia wolności niezależnie od wymiaru kary (art.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ 397-4). Następnie można wnioskować o zmianę sposobu wykonywania kary (aménagement de peine).

IV. Co może dostarczyć rodzina

Dokumenty te należy przekazać adwokatowi przed rozprawą. Rozprawa jest jawna: obecność bliskich może być pomocna. W przypadku cudzoziemca zob. stronę tryb natychmiastowy a sytuacja pobytowa.

Osoba bliska została właśnie zatrzymana we Francji? Prosimy dzwonić pod numer +33 7 81 86 30 80 lub pisać przez WhatsApp / Signal.

Terminy, o których należy pamiętać

Najczęściej zadawane pytania

Czy rodzina może porozmawiać z oskarżonym przed rozprawą?

W praktyce nie.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ Oskarżony pozostaje pod konwojem aż do stawiennictwa przed sądem. Pośredniczy adwokat, który przyjmuje dokumenty.

Czy zgoda na osądzenie tego samego dnia jest dobrym pomysłem?

To zależy od akt sprawy. Natychmiastowy wyrok pozwala uniknąć oczekiwania, ale pozostawia mało czasu na przygotowanie obrony. Odroczenie daje czas, lecz wiąże się z ryzykiem aresztu do czasu rozprawy. Decyzję podejmuje się wspólnie z adwokatem.

Czy od skazania w trybie natychmiastowym przysługuje apelacja?

Tak, w terminie dziesięciu dni od ogłoszenia wyroku wydanego w obecności oskarżonego.⁠‍‌​‌​‌​‌​‌‌‌​​​​‌​‌​​‌​‌​​​​​​​​‌​​​‌​​​​‍⁠ Jeżeli apelację wnosi aresztowany oskarżony, sąd apelacyjny orzeka w ciągu czterech miesięcy; w przeciwnym razie oskarżony zostaje zwolniony, o ile nie jest pozbawiony wolności w innej sprawie.

Źródła

  1. legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006071154/LEGISCTA000006182903/2026-09-30
  2. legifrance.gouv.fr/codes/section_lc/LEGITEXT000006071154/LEGISCTA000006167487/2026-09-30
Informacje ogólne o francuskiej procedurze karnej. Nie zastępują one analizy dokumentów konkretnej sprawy.

Tłumaczenie strony w języku francuskim, która jako jedyna jest wiążąca. Przeczytaj wersję francuską ↗︎