- محکومیت باید قطعی باشد.
- بر اساس کنوانسیون 1983، باقیمانده مجازات باید دستکم شش ماه باشد و محکوم باید رضایت دهد.
- در اتحادیه اروپا، رضایت همیشه لازم نیست، بهویژه هرگاه شخص در کشور خود اقامت داشته باشد یا موضوع تصمیم اخراج از کشور باشد.
- اجرای مجازات سپس تابع قانون کشور اجراکننده است.
I. متون قابل اعمال
کنوانسیون انتقال محکومان (Convention sur le transfèrement des personnes condamnées) مورخ 21 مارس 1983 (STE شماره 112) فرانسه و کشورهای متعددی را، اعم از عضو یا غیرعضو شورای اروپا، متعهد میکند.
میان کشورهای عضو اتحادیه اروپا، تصمیم چارچوب (décision-cadre) 2008/909/JAI مورخ 27 نوامبر 2008 در فرانسه به موجب مواد 728-10 به بعد قانون آیین دادرسی کیفری فرانسه اجرا میشود.
فرانسه همچنین به کنوانسیونهای دوجانبه متعهد است. هرگاه موافقتنامه دوجانبهای وجود داشته باشد، کشورها میتوانند آن را به جای کنوانسیون 1983 اعمال کنند (ماده 22 کنوانسیون).
II. شرایط بر اساس کنوانسیون 1983
انتقال مستلزم آن است که (ماده 3 کنوانسیون):
- محکوم تبعه کشور اجراکننده باشد؛
- حکم قطعی باشد؛
- مدت باقیمانده مجازات در تاریخ دریافت درخواست دستکم شش ماه یا نامعین باشد؛
- محکوم با انتقال موافقت کند؛
- اعمال در کشور اجراکننده نیز جرم محسوب شود؛
- دو کشور موافق باشند.
در موارد استثنایی، کشورها میتوانند حتی اگر باقیمانده مجازات کمتر از شش ماه باشد بر سر انتقال توافق کنند.
انتقال حق نیست: هر کشور در پذیرش یا رد آن آزاد است.
پرسشی درباره وضعیت خود دارید؟ به دفتر نامه بنویسید یا با شماره +33 7 81 86 30 80 تماس بگیرید.
III. شرایط در اتحادیه اروپا
محکومیت قطعی صادرشده در فرانسه در سه حالت ممکن است به کشور عضو دیگری فرستاده شود (ماده 728-11 قانون آیین دادرسی کیفری):
- شخص تبعه آن کشور است و اقامتگاه معمول او در آنجاست؛
- شخص تبعه آن کشور است و موضوع تصمیم اخراج از کشور به مقصد آن کشور است که هنگام آزادی او قابل اجراست؛
- در سایر موارد، شخص و کشور اجراکننده با آن موافقت کنند.
در دو حالت نخست، رضایت محکوم لازم نیست. با این حال دادستان (procureur) نظرات او را اخذ میکند (ماده 728-17).
دادستان تنها در صورتی محکومیت را میفرستد که یقین حاصل کند اجرای مجازات در کشور دیگر بازپذیری اجتماعی شخص را تسهیل خواهد کرد (ماده 728-15).
IV. رویه
بر اساس کنوانسیون 1983، محکوم میتواند تمایل خود به انتقال را نزد کشور صادرکننده حکم یا کشور اجراکننده ابراز کند. درخواستها میان وزارتخانههای دادگستری مبادله میشود (مواد 2 و 5 کنوانسیون).
رضایت باید داوطلبانه و با آگاهی کامل از پیامدهای آن داده شود. کشور اجراکننده میتواند آن را از طریق کنسول بررسی کند (ماده 7).
در اتحادیه اروپا، ارسال محکومیت در صلاحیت دادستان (procureur de la République) نزد دادگاهی است که محکومیت را صادر کرده است. او میتواند رأساً، به درخواست کشور اجراکننده یا به درخواست محکوم اقدام کند (ماده 728-15).
محکوم میتواند به ارسال رأساً، امتناع از ارسال یا پس گرفتن گواهی (certificat) نزد رئیس شعبه اجرای احکام دادگاه تجدیدنظر (chambre de l’application des peines) اعتراض کند. این اعتراض اثر تعلیقی دارد (ماده 728-22-1).
احضاریه یا جلسه دادگاه در پیش دارید؟ میتوانید با شماره +33 7 81 86 30 80 یا از طریق WhatsApp / Signal با دفتر تماس بگیرید.
V. آثار و مهلتها
کشور اجراکننده اجرای مجازات را ادامه میدهد یا آن را طبق قانون خود تبدیل میکند، بیآنکه بتواند آن را تشدید کند (مواد 9 تا 11 کنوانسیون؛ ماده 728-18 قانون آیین دادرسی کیفری).
مدت بازداشتی که پیشتر سپری شده از مجازات باقیمانده کسر میشود. قواعد آزادی پیش از موعد یا آزادی مشروط، قواعد کشور اجراکننده است.
در اتحادیه اروپا، پس از آنکه کشور اجراکننده محکومیت را پذیرفت، انتقال حداکثر 30 روز پس از این تصمیم انجام میشود، مگر در اوضاع و احوال پیشبینینشده (ماده 728-23).
هرگاه فرانسه کشور اجراکننده باشد، تصمیم درباره شناسایی اصولاً باید ظرف 90 روز از دریافت پرونده اتخاذ شود (ماده 728-54).
برای همه کشورهای عضو، ماده 12، بند 2، تصمیم چارچوب 2008/909/JAI همین مهلت را مقرر میکند: جز در صورت وجود جهت تعویق، تصمیم نهایی درباره شناسایی ظرف 90 روز از دریافت حکم و گواهی صادر میشود. در موارد استثنایی، کشور اجراکنندهای که نمیتواند این مهلت را رعایت کند، بیدرنگ کشور صادرکننده را با ذکر دلایل تأخیر و زمانی که لازم میداند مطلع میکند (ماده 12، بند 3).
خارج از اتحادیه اروپا، کنوانسیون هیچ مهلت الزامآوری تعیین نکرده است.
پرسشهای متداول
آیا میتوان پیش از صدور حکم تجدیدنظر درخواست انتقال کرد؟
خیر. محکومیت باید قطعی باشد، یعنی راههای اعتراض طی شده یا مهلتهای آن منقضی شده باشد.
آیا مجازات در کشور من طولانیتر خواهد بود؟
خیر. کشور اجراکننده میتواند مجازات را با قوانین خود تطبیق دهد، اما نمیتواند آن را از نظر ماهیت یا مدت تشدید کند.
آیا انتقال ممکن است بدون موافقت من تحمیل شود؟
بر اساس کنوانسیون 1983، خیر. در اتحادیه اروپا، در برخی موارد بله، بهویژه اگر شخص در کشور متبوع خود اقامت داشته باشد یا هنگام آزادی به آنجا اخراج شود.
منابع
ترجمه صفحه فرانسوی، که تنها متن معتبر است. مطالعه نسخه فرانسوی ↗︎